Komkommeravond

In deze periode wordt op veel plekken in Nederland de avondvierdaagse gelopen. Twee weken geleden en ook deze week is dat in Utrecht. Vorig jaar schreef ik al een stuk over de snoepvierdaagse, want zo staat de avondvierdaagse inmiddels bij veel mensen bekend.

Mijn zus loopt ook mee met haar kinderen en zij vertelde dat er bij hen in het dorp deze keer een komkommeravond zou zijn. Die avond dus geen snoep vanuit de organisatie, maar komkommers als tussendoortje. Verfrissend! Zowel letterlijk als figuurlijk. De vraag is alleen: hoe komt het dat dat nodig is?

Bij de meeste gezinnen loopt de week van de avondvierdaagse namelijk als volgt: kinderen komen uit school, moeten naar vriendjes, clubjes, zwemles. Daarna wordt er vlug-vlug gegeten en dan gaat de loop van start. De kinderen en hun ouders hebben dus net gegeten als ze beginnen met wandelen. En die 5 kilometer wordt in zo’n anderhalf uur wel afgelegd. Waardoor is het dan toch nodig om onderweg te snoepen? Gewoonte, gezellig, beloning, hoort erbij, zijn de eerste gedachten. Maar dit fenomeen van iets lekkers onderweg is gegroeid tot een vierdaags snoepfestijn. Dat kan toch ook niet de bedoeling zijn?! Zouden kinderen het echt minder leuk vinden om mee te wandelen als ze er geen snoep bij krijgen?

Afgelopen week las ik dat kinderen minder van een bepaald product eten als het wordt aangeprezen als gezond. Zij hebben dan als snel de associatie dat het minder lekker zal zijn. Als gezond eten gewoon wordt gegeven zonder dat erbij wordt gezegd: het is gezond! Je gaat ervan groeien! Het is goed voor je ogen! dan eten ze er meer van. In het onderzoek waaruit deze resultaten kwamen, ging het over kleuters: de kinderen waren 3-5 jaar. Eerder zijn er onderzoeken geweest bij kinderen in de leeftijd van 9-11 jaar. Ook bij hen was het zo dat als ze een nieuw drankje mochten drinken wat aangeprezen werd met New! dat ze dit vaker kozen dan wanneer hetzelfde drankje werd aangeprezen met: New Health Drink!

Ik ben nu dus wel heel nieuwsgierig naar de komkommeravond. En ook wel naar de wijze waarop deze is aangekondigd. Want volgens bovengenoemde onderzoeken is juist de aanprijzing van de etenswaren cruciaal. Als er niets bij wordt gezegd, dan is dat prima. Ook als erbij wordt gezegd dat het lekker is, dan gaan kinderen er niet minder van eten. Maar als de tem ‘gezond’ valt, dan wordt het een ander verhaal.

Wat houdt ouders eigenlijk tegen om zelf komkommer, tomaatjes, worteltjes of seizoensfruit mee te geven of mee te nemen naar de avondvierdaagse? Gaat dan het lekkere en het idee van beloning er ook af? En wat is er tegen om niets mee te nemen? Moeten onze monden altijd in beweging zijn? Misschien zijn deze vragen Food for thought tijdens het wandelen van de avondvierdaagse?

Avondvierdaagse of snoepvierdaagse?

Deze week wordt in veel plaatsen in Nederland de avondvierdaagse gelopen. Een van mijn vriendinnen die zelf 2 kinderen heeft en daarom dus ook meeloopt, zei tegen mij: 'je kunt het beter de snoepvierdaagse noemen. De hoeveelheden snoep die er worden gegeten, dat is echt ongelooflijk.' Bij navraag bleek dat bij anderen ook wel zo te zijn, en de naam snoepvierdaagse vonden ze daarom ook heel passend. Tijdens het lopen komt er snoep, koek, ontbijtkoek, chips en drinken tevoorschijn uit de tasjes van de kinderen. Schokkend om te horen.

Toch is dat iets wat heel jammer is, dat als er activiteiten worden ondernomen dat daar altijd iets lekkers tegenover moet staan. Of dat dat erbij hoort. Niet alleen bij zo’n avondvierdaagse, maar bijvoorbeeld ook bij een dagje uit of iets simpels als een bezoek aan een bioscoop. Kom je ooit een bioscoopzaal binnen waar helemaal niet wordt gegeten?

Het is overigens niet zo dat ik hier zelf helemaal niet aan meedoe. Ik ging vorig jaar een middag zwemmen in een natuurzwembad in Austin, Texas tijdens mijn zomervakantie. Het zwembad bestond uit een stuk rivier dat was afgezet om te zwemmen, eromheen was een bad gebouwd en rond de zijkanten een houten vlonder waarvan makkelijk in- en uit het bad gesprongen of geklommen kon worden. Het viel me op hoe netjes en schoon alles eruit zag. En het was ontzettend druk. Op een gegeven moment nam ik een appel uit mijn tas en zette er mijn tanden in. Bijna meteen kwam er iemand van het zwembad langs om te zeggen dat er op het terrein van het zwembad niet gegeten mag worden. Dat was vanwege de mieren, om die op afstand te houden. Vandaar dat het er zo netjes was! Niemand zat er te eten. Ik weet nog dat ik dat wel heel bijzonder vond. Hoe erg is dat?! (sta hier maar eens moment bij stil)

Terug naar de Vierdaagse. Want hoe zou je ervoor kunnen zorgen dat mensen minder snoepen of snoep uitdelen aan de kinderen? Misschien door het uit te leggen op de manier die mijn collega’s en ik vaak gebruiken tijdens het spreekuur, tijden het geven van cursussen of voedingsvoorlichtingsactiviteiten. Per dag hebben kinderen ongeveer 200 calorieën te besteden aan extra’s of tussendoortjes, náást het gewone eten. Als je een pakje drinken (vruchtensap, Wickey, Taksi …etc) en een koek eet, dan kom je al wel bijna aan die 200 calorieën.

Nu kun je zeggen: maar er wordt toch gewandeld? Dan is je energieverbruik groter, dus kun je meer snoepen. Dat is zo, maar tot op zekere hoogte. Een kind dat anderhalf uur wandelt, verbruikt nog geen 150 kcal met dat wandelen. Dat staat helemaal niet in verhouding tot wat er wordt gegeten en gedronken in die anderhalf uur. Weer een goed thema voor een ouderbijeenkomst op basisscholen, bij voorkeur vlak voor de aftrap van de avondvierdaagse. Volgend jaar dan maar?